De Keulse pot

click

Mevrouw Gerritsen heeft deze pot van de moeder van Meneer Gerritsen gekregen en zij heeft hem weer van haar moeder gekregen.
In Limburg was het de gewoonte dat alle mensen een varken hadden. Één keer per jaar werd er geslacht. ‘Dan kwam de slager,’ vertelde Mevrouw Gerritsen de Eerste. ‘Het varken werd uit de stal gehaald en het binnenplaatsje opgetrokken en met een mes werd de halsslagader doorgesneden. Het bloed dat uit de ader stroomde moest worden opgevangen in een emmer. Mijn moeder roerde met blote armen door het bloed om stollen te voorkomen en met de voorpoot van het varken werd gepompt om alle bloed uit het varken te krijgen’. Mevrouw Gerritsen moet even naar adem happen bij de gedachte aan al dit bloed, maar tegelijkertijd is zij gefascineerd door dit spannende verhaal. Mevrouw Gerritsen de Eerste vervolgt: ‘Mijn broers waren trots als zij ook even mochten pompen. Het was altijd héél gezellig als er geslacht werd. Daarna werd het varken overgoten met heet water en geschoren. De slager kliefde het varken in tweeën en het dier werd ondersteboven opgehangen en de ingewanden werden eruit gehaald. Daarna werd het varken schoongemaakt en liet men het hangen om te besterven.’
‘Was je nooit bang?’ vroeg Mevrouw Gerritsen. ‘Nee, slachten was een feest. We verheugden ons al op alle lekkere dingen die mijn moeder weer zou gaan maken. Maar eerst gingen we ‘s avonds ‘preuven’, meestal was dat het varkenshaasje. Als het varken bestorven was, ging mijn moeder aan het werk. De karbonades, spek en de hammen werden door mijn moeder gezouten, daarna werden de worsten gemaakt, de droogworst, leverworst en bloedworst. Alle resten werden verzameld en daar werd balkenbrij van gemaakt. Van de gekookte kop werd zult en preskop gemaakt.’
‘Wat geweldig dat het héle varken verwerkt werd’, zegt Mevrouw Gerritsen. ‘Daarna was het feest en werd er vlees uitgedeeld, aan de buren, familie en natuurlijk werd de pastoor ook niet vergeten.’ ‘Maar de Keulse pot , waar werd díe dan voor gebruikt?’ zegt Mevrouw Gerritsen . ‘Daar werden de gezouten stukken vlees in bewaard onder een flinke laag zout.’ Mevrouw Gerritsen kijkt naar haar pot, waar nu fruit in zit. ‘Wat zou het leuk zijn om deze pot weer zo te gebruiken, maar ja, waar laat ik het varken?’

15 Reacties »

  1. Willemine zei,

    zondag, 3 juni 2007 @ 17:27 uur

    Wat een heerlijk verhaal, zo heb ik het in mijn jeugd precies hetzelfde meegemaakt maar was nog te klein om met mijn armpjes in het bloed te roeren. Had ook maar een broertje en zelfs nog jonger als ik. Feest!!!! dat was het. Al die lekkere zelfgemaakte dingen. De hele familie bij elkaar, alles preuven.
    En, ja, de buren vrienden overal gingen gevulde weckpotten naar toe. Ik zou nu nog een reis willen maken om nog eens die heerlijke “zure zult” te proeven die vaak hoofdkaas wordt genoemd . In Frankrijk komt het er wel dichtbij. Dit alles gebeurde bij mijn grootmoeder, die overigens mevrouw Gerritse heette.

  2. marie-jose zei,

    maandag, 4 juni 2007 @ 18:32 uur

    En het varken werd dan, op zijn kop, aan een houten ladder gehangen.

    Ik zie het zo nog veer me!!!

    M-J.

  3. Wildplukker zei,

    zaterdag, 9 juni 2007 @ 0:55 uur

    leuk verhaal!

  4. ellen zei,

    maandag, 11 juni 2007 @ 17:05 uur

    Mooi verhaal! Bij ons in het dorp wordt ieder jaar nog een slachtfeest gehouden zoals in je verhaal beschreven. Het varken op de ladder, “leer” zeggen ze hier. Ter plekke wordt balkenbrij en zult gemaakt. En delen van het varken kun je kopen. Misschien een idee om de Keulse pot te vullen?
    http://ministerieetenendrinken.web-log.nl/ministerieetenendrinken/2005/11/slachtfeest.html
    Hier werd overigens ook zuurkool gemaakt in de Keulse potten.

  5. Oom Jan zei,

    donderdag, 21 juni 2007 @ 22:18 uur

    Het jongere broertje van Willemine, kwam ook regelmatig bij Oma Gerritse. Hij kan zich het varken nog goed herinneren. Hij bracht aardappelschillen en oud brood. Hij heeft de grote trog in het schuurtje achter het huis nog steeds op zijn netvlies. Het varken kon dan zo tevreden knorrend uit die trog slurpen. En dan kwamen de mannen met de grote scherpe messen en de ladder aan huis. Eigenlijk was het wel een beetje eng. Maar daarna dan hingen de “zieje sjpek” en de ham in het trappengat naar de grote zolder. Daar werd regelmatig iets van genuttigd. Het broertje, zelf inmiddels zes maal opa, heeft de smaak van die lekkere dingen nog in z’n gehegen.
    Overigens was de zure zult niet een vab zijn favorieten, waar wel het spek.

  6. rob v schaik zei,

    zondag, 29 juli 2007 @ 19:29 uur

    ik koop nog regelmatig een bio-varken of lam om het vervolgens zelf uit te benen, (lever) worst te maken en de hammen en spek te roken of te drogen.

    Ik vindt het leuk om met oude recepten te werken en zou deze graag ‘in ere’ houden. Als je leuke recepten weet stel ik het op prijs als je deze aan me doorspeeld.
    Alvast bedankt!

  7. mans zei,

    vrijdag, 24 augustus 2007 @ 4:09 uur

    zou graag een keer met rob in contact komen ben zelf ook een fanaat

  8. Louis zei,

    dinsdag, 11 september 2007 @ 22:29 uur

    Indien mogelijk had ik graag het recept van droogworst

  9. paul zei,

    maandag, 5 november 2007 @ 0:20 uur

    Wil ook graag met rob in contact komen! Ben zelf ook begonnen met roken, hammen conserveren e.d. en wil mijn kennis uitbreiden. eventueel zelfs delen in aankoop varken….

  10. rob zei,

    maandag, 5 november 2007 @ 10:01 uur

    Ik heb wel wat recepten voor rauwe droge worsten, wat wil je; Chorizo of wat mildere soorten?

  11. alex zei,

    woensdag, 21 november 2007 @ 19:59 uur

    graag had ook ik worstrecepten gehad
    wil me aan worstmaken wagen,dus alle
    informatie is welkom.

  12. alex zei,

    zondag, 25 november 2007 @ 10:46 uur

    graag worstrecepten gehad.
    ben pas begonnen met deze interessante
    manier van vleesverwerking

  13. Mevrouw Gerritsen zei,

    zondag, 25 november 2007 @ 11:46 uur

    Kijk eens bij http://www.worstlog.com/ daar is heel wat te vinden.

  14. maria zei,

    vrijdag, 18 april 2008 @ 14:09 uur

    de vlaai moe er ook bij

  15. Carel L.Nederlof zei,

    woensdag, 9 juni 2010 @ 11:02 uur

    Over keulse pot gesproken.Ik ben in het bezit van aardewerk Franse potten ca.7 liter.Ik wil er eentje van bij een tuinfeest gebruiken voor de Harira(Marokkaanse lamsvleessoep).Ik vraag mij nu af .Moet ik ze met heet water voorverwarmen, warme soep er in en dan serveren?Of kan er ook een elektrisch komfoor (laagste stand)onder?
    Wat is jullie ervaring?
    Carel

RSS feed for comments on this post · TrackBack URI

Laat een reactie achter: